Sözcü Gazetesi’nin Wall Street Journal’a (WSJ) dayandırdığı habere göre ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın sunduğu yedi günlük ateşkes teklifini kabul etmedi. ABD’li yetkililer, Trump’ın Kasım ayındaki ara seçimlerden sonra İran’a yönelik hava saldırılarının yeniden başlatılmasını masada tuttuğunu belirtti.

Habere göre Tahran’ın önerisi; ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını kaldırması, dondurulmuş bazı İran varlıklarını serbest bırakması ve petrol ihracatına dönük yaptırımları gevşetmesi karşılığında Hürmüz Boğazı’nın yeniden trafiğe açılmasını ve nükleer müzakerelerin başlamasını içeriyordu. Washington’ın ise deniz ambargosunu kaldırmaya niyeti olmadığını İran’a ve aracı ülkelere ilettiği aktarıldı.

WSJ’nin aktardığı yetkililer, Trump’ın kamuoyunda İran’ın “seçimlerin ardından nükleer programını sona erdirecek bir anlaşma için yalvardığı” söylemini öne çıkarsa da özel görüşmelerde Tahran’ın taleplerini karşılamakta isteksiz olduğunu söyledi. Azalan mühimmat stokları nedeniyle büyük çaplı operasyonlara temkinli yaklaşıldığı, ancak geçmişte diplomatik tıkanıklıkları aşmak için büyük saldırılar ilan edilip sonra geri adım atıldığı da hatırlatıldı.

New York’taki Birleşmiş Milletler Genel Kurulu sırasında konuşan Trump’ın, “İran’ın hiçbir zaman nükleer silaha sahip olmaması tek önemli hedeftir” mesajını verdiği belirtildi. Trump, Cumhuriyetçi Parti’nin seçim yarışında olduğunu vurgularken İran konusunda seçim hesabı yapmadığını savundu.

Sözcü’nün aktardığına göre, Washington ve Tahran arasında nükleer konular dahil dosyalar aracılar üzerinden görüşülmeye devam ediyor. Katar ve diğer bölgesel aktörlerin, BM Genel Kurulu diplomasisi kapsamında teması canlı tuttuğu bildirildi. ABD öncülüğündeki çabalarla tanker geçişlerinin kısmen sağlanmasının, acil bir anlaşma baskısını azalttığı yorumu paylaşıldı.

Haberde, Arap ülkelerinden bazı aracıların, İranlı diplomatların derinleşen ekonomik krizi kabul ettiklerini ve savaşı bitirmek için çeşitli formüller sunduklarını aktardığı belirtildi. Buna karşın Devrim Muhafızları’nın, yeni anlaşma formüllerini değerlendirmeyeceğini ve uzun bir savaşa hazırlıklı olduğunu ilettiği yazıldı. İran tarafının, Haziran ayında varıldığı belirtilen bir “ön anlaşma” şartlarına dönülmesini istediği; bu çerçevenin suyolunun açılması karşılığında petrol satış yaptırımlarında esneme, dondurulmuş varlıklara erişim ve Hürmüz Boğazı’nın yönetiminde İran’ın rolünün tanınmasını içerdiği kaydedildi.

Yedi aydır devam eden çatışma sürecinde, Washington’ın diplomasi, yaptırım ve sınırlı hava saldırıları arasında gidip gelen bir çizgi izlediği değerlendirmesi de haberde yer aldı. Yetkililer, savaşın seyri ve ara seçim sonuçlarına bağlı olarak Beyaz Saray’ın yaklaşımının değişebileceğini söyledi.

Sözcü’nün özetlediği WSJ haberi, ateşkes teklifinin reddedildiğini ve “seçim sonrası” dönemde olası yeni saldırıların hesap edildiğini ortaya koyuyor. Taraflardan resmi ve ayrıntılı bir mutabakat metni paylaşılmadı; görüşmeler ise arabulucular üzerinden sürüyor.