TRT Haber’in AA kaynaklı haberine göre Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, 24 Eylül 2026’da 11 yıl aradan sonra ABD’ye resmi ziyarete başladı. Şi ve eşi Pıng Liyüen, Maryland eyaletindeki Andrews Hava Üssü’nde ABD Başkanı Donald Trump ve eşi Melania Trump tarafından karşılandı.
Şi, ülkeye varışında yaptığı yazılı açıklamada Çin ve ABD’nin rakip değil, ortak olması gerektiğini söyledi. “Çin halkının büyük dirilişi” ile “Amerika’yı yeniden büyük yapma” vizyonlarının birbirini tamamlayabileceğini vurgulayan Şi, işbirliğini “dayanak noktası” olarak tanımlayarak yapıcı bir stratejik istikrar ilişkisini güçlendirme isteğini dile getirdi.
TRT Haber’e göre Şi ile Trump’ın ikili görüşmeleri bugün Türkiye saatiyle 19.00’da başlayacak. Gündemde iki ülke arasındaki tarifeler, teknoloji kısıtlamaları ve nadir toprak elementleri ihracatı dahil ticari başlıklar ile Orta Doğu’daki savaş ve yapay zeka güvenliği bulunuyor.
Ticaret ve teknoloji başlıkları
Habere göre Washington ve Pekin’in, daha önce varılan geçici uzlaşmaları sürdürerek ilişkilerde istikrarı korumaya odaklanması bekleniyor. Bu çerçevede; karşılıklı tarifelerin ertelenmesi, nadir toprak elementleri üzerindeki ihracat kontrollerinin gevşetilmesi ve bazı ticari kısıtlamaların ertelenmesi gibi adımlar geçmişte atılmıştı. Trump’ın mayıs ayındaki Çin ziyaretinde; ticaret ve yatırım kurullarının kurulması, bazı ürünlerde tarife indirimlerinin görüşülmesi ve Çin’in ABD’den yolcu uçağı alımı gibi konularda anlaşmalara varıldığı aktarılıyor.
Teknoloji cephesinde, yapay zeka güvenliği başlığı öne çıkıyor. TRT Haber, iki ülkenin yapay zekanın oluşturabileceği risklere karşı bilgi paylaşımı ve olası tehditlere ilişkin erken uyarıyı içeren bir “yapay zeka diyaloğu” başlatmasının beklendiğini yazdı. ABD tarafının risklerin kontrolüne odaklandığı; Çin’in ise daha kapsamlı bir küresel yapay zeka yönetimi çağrısı yaptığı ifade ediliyor. Ayrıca ABD’li yapay zeka geliştiricilerinin, Çinli şirketlerin “damıtma” yöntemiyle modellerinden veri çaldığı iddiasını gündeme getirdiği ve Washington’dan önlem talep ettiği belirtiliyor.
Orta Doğu ve enerji güvenliği
Zirvenin bir diğer başlığı İran ve Orta Doğu’daki savaş. TRT Haber, çatışmaların Hürmüz ve Babülmendep boğazlarındaki enerji taşımacılığını aksatma ihtimalinin küresel enerji güvenliği açısından kaygı yarattığını aktarıyor. ABD’nin Rusya ve İran’a yönelik yaptırımlarını genişletmesi ihtimalinin de Çin ile yapılacak görüşmelerin ekonomik boyutunu etkileyebileceği değerlendirmesi yer alıyor.
TRT Haber, Şi’nin ABD’ye son ziyaretini 2015’te yaptığını, bu nedenle 11 yıl sonra gerçekleşen bu temasların Washington-Pekin hattında gerilimi düşürmeye dönük bir fırsat olarak görüldüğünü aktarıyor. Tarafların TSİ 19.00’da başlayacak temaslarında somut bir takvim ve mekanizmalar üzerinde ilerleyip ilerlemeyeceği, gün içindeki açıklamalarla netleşecek.