Umman’ın Salalah kentinde 14 Eylül’de yapılması öngörülen İran ile Körfez ülkeleri arasındaki üst düzey geçiş güvenliği toplantısı ertelendi. Umman Dışişleri Bakanı Bedir el-Busaidi, X üzerinden yaptığı açıklamada toplantının ertelendiğini duyurdu. İran Dışişleri Bakanlığı üst düzey yetkilisi Muhammed Ali Bek de IRNA’ya konuşarak ertelemenin bölge ülkelerinin talebi üzerine yapıldığını belirtti. (Sözcü)
Erteleme kararı, Hürmüz Boğazı ve çevresindeki güvenlik risklerinin arttığı bir dönemde geldi. Sözcü’nün aktardığına göre, normalde günde ortalama 125 büyük ticari geminin geçtiği Hürmüz’de hafta sonu emtia taşıyan gemi geçişleri günlük tek haneli rakamlara düştü; Körfez’e giriş yapan gemi sayısı ise 10’da kaldı. Verilerin, AIS vericilerini kapatarak seyreden gemileri içermediği not edildi. (Sözcü)
Birleşik Krallık Deniz Ticareti Operasyonları (UKMTO), pazar sabahı boğazdan geçen bir ticaret gemisinin kimliği belirsiz bir mühimmatla vurulduğunu bildirdi. Alternatif rotalara ilişkin riskler de arttı. Sözcü’nün bir haberinde, Suudi Arabistan’ın Hürmüz’ü baypas eden doğu-batı petrol boru hattının, Irak kaynaklı olduğu belirtilen bir İHA saldırısının ardından güvenlik gerekçesiyle geçici olarak devre dışı bırakıldığı aktarıldı. Diğer haberde ise geçen perşembe İran destekli Şii milislerin İHA saldırısının bu hattın kapatılmasına yol açtığı ve Husi saldırıları nedeniyle bir pompa tesisinde ağır hasar görüldüğü belirtildi. (Sözcü)
Jeopolitik gerilim ve lojistik aksamalar petrol fiyatlarına yansıdı. Geçen hafta 109 doların üzerine çıktıktan sonra 103 dolara kadar gerileyen Brent, haftanın ilk işlem saatlerinde yeniden yükselişe geçti. Sözcü’nün iki haberine göre Brent petrol Asya piyasalarındaki açılışta yüzde 3,5 artışla 108 doların üzerine çıktı. (Sözcü)
Diplomatik masanın kurulması, Hürmüz Boğazı’ndaki nakliyat ve geçiş güvenliğini düzenlemeye dönük geçici bir anlaşmanın bölgesel destek bulmasına bağlanıyordu. Altı Körfez İşbirliği Konseyi ülkesinin dışişleri bakanlarının İranlı mevkidaşlarıyla bir araya gelmesi ve Irak’ın da katılması bekleniyordu. Ancak dönem başkanı Bahreyn’in cumartesi günü katılmayacağını açıklaması ve bölgesel görüş ayrılıkları, planlanan buluşmayı öteledi. (Sözcü)
Sözcü’nün aktardığına göre İran, liman ablukasının kaldırılması, petrol satışına muafiyet tanınması ve dondurulan varlıklara erişim sağlanması halinde boğazın tam olarak açılacağını savunuyor. Öte yandan Kızıldeniz çıkışındaki Bab el-Mendeb’de hafta sonu 24 ve 27 emtia gemisi geçişiyle nispeten istikrarlı trafik gözlense de, dünya petrol ve LNG arzının yaklaşık beşte birinin toplandığı Hürmüz’deki daralma fiyatlamada belirleyici oldu. (Sözcü)
Toplantının yeni tarihi açıklanmadı. Bölgedeki enerji altyapısına yönelik saldırılar ve deniz trafiğindeki kesintiler devam ederken, piyasalarda arz güvenliğine ilişkin risk primi yüksek seyrediyor. (Sözcü)