TRT Haber’in The Guardian’a dayandırdığı habere göre, Akdeniz’de olağandışı boyuta ulaşan mikroalg patlaması, İsrail’in altı ana tuzdan arındırma tesisinden beşinin filtrelerini tıkadı. Tesisler günlerce kapalı kaldı ve yeniden açıldıktan sonra düşük kapasiteyle çalışıyor. Yetkililer su kullanımında tasarruf çağrısı yaparken, ülkenin güneyinde arzın azaltıldığı ve çiftçilere sulamayı durdurma talimatı verildiği aktarıldı.
Haberde, bilim insanlarının krizi Gazze’deki altyapı yıkımıyla ilişkilendirdiği belirtildi. İsrailli sivil toplum kuruluşu Zalul Çevre Derneği’ne göre, Gazze’den denize karışan arıtılmamış atık sular; azot ve fosfor gibi besinlerle mikroalgleri ve siyanobakterileri besleyerek çoğalmayı tetikliyor. Ben-Gurion Üniversitesi’nden tuzdan arındırma uzmanı Prof. Jack Gilron da, Gazze’den denize boşalan lağımın, İsrail’in güney kıyısındaki su üretim altyapısı için riskleri artırdığını söyledi.
Sınır Tanımayan Doktorlar’ın raporuna atıfla, 7 Ekim 2023’ten bu yana Gazze’nin su ve sanitasyon altyapısının yüzde 90’ının tahrip edildiği bildirildi. Su kuyuları, taşıyıcı hatlar, rezervuarlar ve tuzdan arındırma ünitelerinin doğrudan hedef alınması sonucu, kıyı akiferi deniz suyu ve atık sularla kirlenmiş durumda. Savaş öncesi Gazze’nin içme suyu ihtiyacının büyük kısmı akifer, tuzdan arındırma tesisleri ve İsrail su idaresinin kontrolündeki üç boru hattından karşılanıyordu; bu hatların savaşın başında kesildiği ve sadece kısmen yeniden açıldığı aktarıldı.
Gazze Kıyı Belediyeleri Su İdaresi Başkan Yardımcısı Ömer Şatat, beş atık su arıtma tesisinin tamamının devre dışı kaldığını, her gün yaklaşık 45 bin metreküp arıtılmamış atığın Akdeniz’e aktığını söyledi. Şatat, El Mevasi’deki gayriresmi kamplar başta olmak üzere foseptik çukurlarından her gün yaklaşık 15 bin metreküp atığın yer altı sularına sızdığını belirtti ve bunun çevre ile halk sağlığı açısından “felaket niteliğinde” olduğunu vurguladı.
Haberde, Gazze’de atık su ve çöp birikimiyle kemirgen popülasyonunun arttığı, sınırın İsrail tarafındaki yerleşimlerde de benzeri görülmemiş fare istilası yaşandığı ifade edildi. EcoPeace Orta Doğu’nun Filistin Direktörü Nada Majdalani, hepatit A vakalarında artış gördüklerini belirterek olası bir salgının sadece Gazze’de sınırlı kalmayacağı uyarısını yaptı. Uluslararası Kızılhaç Komitesi’nin Gazze Sözcüsü Pat Griffiths, kış aylarıyla birlikte durumun daha da kötüleşmesinin muhtemel olduğunu söyledi.
Zalul, “kirliliğin siyasi sınır tanımadığını” vurgularken, uzmanlar yaşanan alg patlamasının su üretim altyapısı üzerindeki etkilerinin haftalarca sürebileceğini belirtiyor. Gazze’de hasar gören veya yıkılan dağıtım şebekeleri nedeniyle halkın büyük bölümü su tankerlerine bağımlı hale gelmiş durumda; bu da içme, temizlik ve hijyen arasında zor tercihlere yol açıyor.